Luchtvervuiling

Men kan zich afvragen of je nog wel naar buiten kunt als er veel luchtvervuiling is, bijvoorbeeld tijdens warme dagen in de zomer. Of men wil weten wat men moet doen om zo weinig mogelijk last van luchtverontreiniging te hebben.

SMOG
Smoke+Fog=Smog. Smog is ontstaan uit de Engelse woorden voor rook en mist. Tot in de zestiger jaren werd Londen ’s winters regelmatig geteisterd door zeer zware luchtverontreiniging, die werd geproduceerd door tienduizenden kolenkachels. Tijdens mistig weer bleef die rook als een verstikkende deken boven de stad hangen: smog.
Dit soort luchtverontreiniging komt heden ten dage bijna niet meer voor. Momenteel hebben we te maken met twee soorten smog. De eerste komt het meest voor in de zomer:ZOMERSMOG en de tweede het meest in de winter: WINTERSMOG.

ZOMERSMOG
Zomersmog kan ontstaan als het een tijdje zonnig weer is en als er niet al te veel wind staat.

Industrie, elektriciteitscentrales en het verkeer produceren veel zogenaamde stikstofoxiden en vluchtige koolwaterstoffen. Door de inwerking van het zonlicht ontstaat daaruit ozon. En ozon kan gezondheidsschade veroorzaken als we er teveel van inademen. Men meet de hoeveelheid ozon in de lucht. Als die stijgt, is er sprake van zomersmog. De hoeveelheid ozon in de lucht varieert in de loop van de dag. ’s Middags en in het begin van de avond is ozon concentratie het hoogst. ’s Nachts vermindert de hoeveelheid ozon in de lucht weer.

WAARSCHUWINGEN
Tijdens de perioden waarin de kans op zomersmog groter wordt, kan in een aantal kranten een zogenaamd smogbericht verschijnen. Hierin staat de smog verwachting voor de komende 24 uur. Dit bericht staat ook op teletekstpagina 711 en 712. Op deze teletekstpagina’s kunt u lezen hoe de smogsituatie op het moment is. De pagina’s worden elk uur bijgewerkt. Er wordt onderscheid gemaakt tussen: GEEN smog, GERINGE smog, MATIGE smog, ERNSTIGE smog en ZEER ERNSTIGE smog.

ZOMERSMOG en ASTMA en COPD.
• Binnen blijven is niet nodig. Hoewel er steeds meer aanwijzingen komen dat ozon tot meer klachten kan leiden bij astma en COPD patiënten, is het niet nodig om bij zomersmog binnen te blijven. Let wel goed op als er zomersmog wordt verwacht. Als u merkt dat uw klachten of de klachten van bijvoorbeeld uw kinderen toenemen, overleg dan met uw arts over het eventueel aanpassen van uw medicijn gebruik.

• Vermijd langdurige of zware lichamelijke inspanning in de buitenlucht in de middag en in het begin van de avond, bij matige, ernstige en zeer ernstige zomersmog. Wie zich inspant ademt dieper en sneller. Daardoor komt er veel meer lucht in de longen en dus ook veel meer ozon. Juist in de middag en in het begin van de avond is dat af te raden omdat dan de meeste ozon in de lucht zit.

• Ozon in de lucht is niet onschuldig. Onderzoekers vermoeden dat door ozon de longen gevoeliger worden. Dat kan voor mensen met astma en COPD die al gevoelige longen hebben, erger zijn dan mensen zonder astma en COPD. Je kunt daardoor eerder en heftiger gaan reageren op prikkels waar je toch al last van had.

• Zomersmog kan ook ander hinderlijke reacties veroorzaken. Zo kunnen ogen, neus en keel geïrriteerd raken. Soms gaan mensen wat meer hoesten en kan er hoofdpijn of duizeligheid optreden.

• Ook het weer kan bij astma en COPD patiënten voor meer klachten zorgen. Bij zonnig en warm weer met weinig wind krijgen sommige astma en COPD patiënten meer klachten.

Dat ligt dan niet aan de zomersmog maar kan bijvoorbeeld met de warmte samenhangen en ook met een allergie voor stuifmeel. Bij rustig zonnig zomerweer is er vaak meer stuifmeel in de lucht dan anders.

WINTERSMOG
Wintersmog bestaat vooral uit hele kleine roet- en andere deeltjes, deskundigen noemen dat ‘fijn stof’. De kans op het ontstaan van wintersmog in Nederland is het grootst bij rustig winterweer. Het fijne stof dat dan in de lucht zit, blijft als een deken over het land liggen. Iedereen ademt er dan veel van in. Het maakt daarbij NIET veel uit of je in een drukke stad of het platte land bent. De laatste tijd wordt dat fijne stof steeds meer verdacht van een nadelige invloed op de gezondheid. Onderzoekers zijn hard bezig om antwoord te vinden op de vele vragen die daarover nog bestaan. Momenteel is duidelijk dat kleine hoeveelheden fijn stof voor sommige mensen al tot verergering van hun luchtwegklachten en tot daling van de longfunctie kan leiden.

WAARSCHUWEN
Bij wintersmog onderscheidt men ook vijf fasen: GEEN smog, GERINGE smog, MATIGE smog, ERNSTIG smog en ZEER ERNSTIGE smog. Ook in de winter wordt een smogbericht uitgegeven waarin wordt aangegeven hoeveel smog er is en wat men voor de volgende dag verwacht.

WINTERSMOG en ASTMA en COPD.
• Wintersmog kan klachten bij astma en COPD patiënten veroorzaken of verergeren. Het blijkt steeds meer dat fijn stof benauwdheidverschijnselen, hoesten enz. veroorzaakt. Let dus goed op of uw klachten of de klachten van bijvoorbeeld uw kinderen toenemen, als er sprake is van wintersmog. Overleg dan met uw arts over aanpassing van uw medicijn gebruik.

• Bij wintersmog moeten astma en COPD patiënten extra inspanning buitenshuis vermijden. Ook bij vervuiling in de winter geldt dat de longen meer van de ongezonde stoffen binnen krijgen als men meer lucht inademt. De kans op klachten wordt daardoor dus groter.

• Bij wintersmog is binnen blijven geen oplossing. Het fijne stof dringt zeer goed uw huis binnen. U vermijdt inademing dus niet door binnen te blijven. Zorg er wel voor dat u binnen niet zelf nog méér vervuiling produceert. Gasfornuizen en geisers zonder goede afzuiging, open haarden en tabaksrook kunnen de lucht in huis sterk vervuilen.

MEER INFORMATIE
Bij de GGD in uw omgeving kunt u informatie vragen over de effecten van smog op de gezondheid in het algemeen.

Voor informatie over de effecten van smog op uw eigen gezondheid is het raadzaam om contact op te nemen met uw huisarts.

Bij het Ministerie van VROM is de brochure ‘Smog en uw gezondheid”te verkrijgen.
Kijk eens bij rijksoverheid.nl

Via TELETEKST is informatie over het actuele smogniveau en de smogverwachting te krijgen. (Pagina 711 en 712)